Odkryto niezwykły układ czterech gwiazd. Zmieściłyby się wewnątrz orbity Jowisza
W bezkresie wszechświata astronomowie natrafiają czasem na obiekty, które rzucają wyzwanie naszej dotychczasowej wiedzy o dynamice układów gwiezdnych. Najnowsze odkrycie dokonane za pomocą satelity TESS (Transiting Exoplanet Survey Satellite) dostarczyło…
Kosmiczne „morze światła”. Rewolucyjna mapa odkrywa nieznane oblicze wczesnego Wszechświata
Współczesna astronomia stoi u progu nowej ery kartografii kosmicznej, która pozwala nam zajrzeć głębiej w przeszłość, niż kiedykolwiek wcześniej. Międzynarodowy zespół naukowców pracujący przy projekcie Hobby-Eberly Telescope Dark Energy Experiment…
Kosmiczni autostopowicze. Czy życie podróżuje między planetami na odłamkach skał?
Od dziesięcioleci naukowcy zastanawiają się, czy Ziemia jest odizolowaną wyspą życia, czy też częścią większego, międzyplanetarnego ekosystemu. Jedna z najbardziej fascynujących teorii, znana jako litopanspermia, sugeruje, że prymitywne formy życia…
Kosmiczny szum czarnych dziur. Czy grawitacyjna symfonia rozwiąże największą zagadkę współczesnej kosmologii?
Współczesna kosmologia znalazła się w martwym punkcie, który naukowcy nazywają „napięciem Hubble’a”. Choć wiemy, że wszechświat się rozszerza, dwie główne metody pomiaru tempa tej ekspansji dają sprzeczne wyniki. Teraz fizycy…
Kosmiczny rekord odległości. Radioteleskop MeerKAT odkrywa laser z serca zderzających się galaktyk
W głębiach kosmosu, w odległości tak wielkiej, że światło potrzebowało ponad ośmiu miliardów lat, aby dotrzeć do naszych detektorów, astronomowie natrafili na zjawisko o niespotykanej dotąd skali. Zespół badawczy korzystający…
Kosmiczne latarnie i archeologia galaktyczna. Najstarsze gwiazdy zdradzają sekret narodzin Drogi Mlecznej?
Wyobraźmy sobie próbę zrekonstruowania historii wielkiego miasta wyłącznie na podstawie badania jego najstarszych, zachowanych budowli. Nie możemy zobaczyć, jak stawiano fundamenty, nie mamy możliwości przeprowadzenia wywiadów z architektami, a jedynymi…
Samotna eksplozja na obrzeżach galaktyki: Niezwykła jasność rzadkiej supernowej SN 2024abvb
Wszechświat nie przestaje zadziwiać badaczy gwałtownymi zjawiskami, które rzucają nowe światło na ewolucję gwiazd. Jednym z najciekawszych odkryć ostatnich lat jest supernowa SN 2024abvb, która należy do niezwykle rzadkiej i…
Kosmiczny deszcz sprzed milionów lat. W Brazylii odkryto rzadkie tektyty, ale sprawca zamieszania wciąż nieznany
Ziemia nosi na swojej powierzchni liczne blizny po spotkaniach z przybyszami z kosmosu, jednak niektóre z nich są znacznie trudniejsze do dostrzeżenia niż gigantyczne kratery. Międzynarodowy zespół naukowców, pod kierownictwem…
Europejska odpowiedź na Starshipa: Niemieccy naukowcy prezentują projekt superciężkiej rakiety RLV C5
Współczesny wyścig kosmiczny wkroczył w nową, dynamiczną fazę, której symbolem stał się stalowy silos górujący nad teksańskim wybrzeżem. Kiedy w październiku 2024 roku gigantyczny stopień nośny Super Heavy został precyzyjnie…
Nowa era badań kosmosu. Pierwszy prywatny teleskop Mauve zaliczył pierwsze światło
Przez dziesięciolecia eksploracja kosmosu i zaawansowana astronomia obserwacyjna były wyłączną domeną potężnych agencji rządowych, takich jak NASA czy ESA. Jednak sektor prywatny, który zrewolucjonizował już rynek wynoszenia ładunków na orbitę…
To magnetyczna kapsuła czasu. Próbki z planetoidy Ryugu rzucają nowe światło na początki Układu Słonecznego
Zrozumienie mechanizmów, które doprowadziły do powstania naszej planety i całego Układu Słonecznego, od lat stanowi jeden z największych priorytetów współczesnej astrofizyki. Kluczem do rozwiązania tej zagadki nie są jednak wyłącznie…
Sukces australijsko-włoskiej technologii. Nanosatelita SpIRIT kończy swoją rekordową misję
Po ponad 25 miesiącach niezwykle owocnej pracy na orbicie okołoziemskiej, misja australijskiego nanosatelity SpIRIT (Space Industry Responsive Intelligent Thermal) dobiegła końca. Ten ambitny projekt, prowadzony przez Uniwersytet w Melbourne we…
Chandra i niebiańska symfonia Jowisza, Saturna i Urana
Wyobraź sobie, że możesz usłyszeć pulsujące zorze Jowisza, majestatyczny szum pierścieni Saturna czy subtelny śpiew Urana. Dzięki nowemu, rewolucyjnemu projektowi NASA, wszechświat przestaje być tylko widokiem – staje się słuchowiskiem.…
Oko, które nigdy nie śpi. Obserwatorium Very C. Rubin rozpoczyna rewolucję w astronomii
Przez stulecia astronomia kojarzyła się z obserwacją nieba, które poza nielicznymi wyjątkami wydawało się statyczne i niezmienne. Gwiazdy nie zmieniały swojego położenia, między nimi niespiesznie wędrowały planety. To tradycyjne podejście…
Wagowa próba sił. Jak wyznaczyć masę „zabójczej” planetoidy?
W świecie obrony planetarnej, gdzie stawką może być bezpieczeństwo całych regionów lub kontynentów, precyzyjne dane są cenniejsze niż złoto. Kiedy astronomowie odkrywają nowy obiekt bliski Ziemi (NEO), pierwszym pytaniem jest…
Kosmiczne paski pulsara w Krabie. Jak grawitacja i plazma wygrały „przeciąganie liny”
Od niemal tysiąca lat pozostałość po supernowej w gwiazdozbiorze Byka fascynuje obserwatorów nieba. Obiekt, który dziś znamy jako Mgławicę Krab, powstał w wyniku gigantycznej eksplozji gwiazdy zaobserwowanej przez chińskich i…
Fink i Obserwatorium Rubin. Cyfrowa rewolucja, która odmieni nasze spojrzenie na dynamiczny kosmos
Współczesna astronomia stoi u progu największej transformacji w swojej historii. Wraz z uruchomieniem nowych instrumentów badawczych, przestajemy postrzegać niebo jako statyczny obraz, a zaczynamy widzieć je jako dynamiczny, tętniący życiem…
Słoneczne lustro nad Atlantykiem. Niezwykłe zjawisko uchwycone z pokładu ISS
Z wysokości ponad 420 kilometrów nad powierzchnią Ziemi, nasza planeta prezentuje się jako dynamiczna i pełna kontrastów mozaika. 5 marca 2025 roku astronauci przebywający na pokładzie Międzynarodowej Stacji Kosmicznej (ISS)…
Zagadka marsjańskich wyładowań rozwiązana?MAVEN wykrywa błyskawice
Przez dziesięciolecia Mars jawił się naukowcom jako planeta sucha, mroźna i – co najważniejsze – elektrycznie spokojna w porównaniu do Ziemi czy gazowych olbrzymów. Jednak najnowsze analizy danych przesłanych przez…
Marsjańska autostrada danych. NASA planuje budowę nowej sieci telekomunikacyjnej
Wraz z rosnącą intensywnością badań Czerwonej Planety, dotychczasowa infrastruktura łączności kosmicznej zaczyna powoli docierać do granic swojej wydajności. NASA, zdając sobie sprawę z nadchodzących wyzwań, przedstawiła właśnie szczegółowe założenia projektu…